Għadd
Tużżana hija 12-il oġġett, nofs tużżana hija 6, u par huwa 2. Dawn ikejlu għadd, mhux piż, tul jew volum.
Ibda kkonverti ↗Tużżana, waħda waħda.
Eżempju: żewġ tużżani bajd jagħmlu 24 bajda. Ir-relazzjonijiet tal-għadd huma eżatti, iżda ma jgħidux kemm jiżnu l-oġġetti. Riżultat frazzjonali juri proporzjon ta’ għadd; mhux kull oġġett jista’ jinqasam fil-prattika.
- Tużżana
- = 12 oġġetti
- Nofs tużżana
- = 6 oġġetti
- Par
- = 2 oġġetti
Nofs. Terz. Kwart ta’ xiex?
Frazzjoni tfisser parti minn xi ħaġa sħiħa. Għandek tkun taf x’inhu s-sħiħ qabel tikkonvertiha f’oġġetti, grammi jew litri.
Nofs 1/2
Wieħed minn 2 partijiet indaqs. F’tużżana, nofs = 6 oġġetti.
It-tifsira ↗Terz 1/3
Wieħed minn 3 partijiet indaqs. F’12-il oġġett, terz = 4 oġġetti.
It-tifsira ↗Kwart 1/4
Wieħed minn 4 partijiet indaqs. F’kilogramma, kwart = 250 g.
It-tifsira ↗Nofs ratal
½ ratal ≈ 396.9 g
Ikkonverti nofs ratal ↗Tliet kwarti
Tliet kwarti ta’ kilogramma = 750 g. Tliet kwarti ta’ tużżana = 9 oġġetti. Dejjem speċifika s-sħiħ.
¾ tużżana ↗Attenzjoni: terz tal-inbid huwa isem ta’ miżura storika speċifika, mhux sempliċement terz ta’ litru. Il-kelma kwart ukoll għandha tifsiriet ta’ piż differenti. ¼ ratal ↗ · ¼ uqija ↗
Tifsira u kuntest
Tużżana
= 12 oġġettiGħadd ta’ 12-il oġġett. Pereżempju, tużżana bajd tfisser 12-il bajda, ikun xi jkun id-daqs jew il-piż ta’ kull bajda. Mhijiex unità ta’ piż.
Nofs tużżana
= 6 oġġettiNofs l-għadd ta’ tużżana: 6 oġġetti. Din hija applikazzjoni eżatta tal-frazzjoni nofs għal għadd ta’ tnax; il-kelma nofs waħedha ma tfissirx sitt oġġetti.
Par
= 2 oġġettiŻewġ oġġetti meqjusa flimkien, bħal par żraben. Hawn par dejjem ifisser għadd ta’ tnejn, mingħajr ma jiġi assunt piż jew volum għall-oġġetti.
Is-sorsi u l-metodu
- Wiktionary — tużżana ↗
It-tifsira ta’ tużżana bħala għadd ta’ tnax. It-test hawn huwa spjegazzjoni oriġinali.
- Wiktionary — par (Maltese) ↗
It-tifsira Maltija ta’ par: żewġ oġġetti flimkien.
- Thomas Stolz — Maltese linguistics presentation, slide 17 ↗
Eżempju ta’ nofs tużżana b’tifsira ta’ nofs dozen, p. 17 tal-PDF.
- Unitajiet ta’ kejl Maltin — Wikipedija ↗
Punt tat-tluq għall-ismijiet u t-tifsiriet; mhux awtorità waħdanija.